Oedipus Parenteel

Genealogie
van
Willem Jacobs

Willem Jacobs , geboren 1650 , gedoopt Wietmarschen, graafschap Bentheim , ondertrouwt Nordhorn, Graafschap Bentheim - , trouwt 25-07-1675 Veendam Heijliesjen (Hillichjen) Hindriks
Het mogelijke levensverhaal van Willem Jacobs, gebaseerd op historische feiten.

Precies in het midden van de 17e eeuw in het jaar 1650 werd in het graafschap Bentheim in het plaatsje Wietmarschen een jongetje geboren, die de naam Willem kreeg. Zijn ouders behoorden tot de nieuwe leer en waren protestant.
Zij lieten hun kind dopen in de Hervormde kerk te Wietmarschen.

Het graafschap Bentheim had net als een groot deel van het tegenwoordige Duitsland erg geleden onder de 30-jarige oorlog. Gelukkig was hier in 1648 een einde aan gekomen. In Munster werd toen, net zoals in de Nederlanden (einde 80-jarige oorlog) vrede gesloten,
In tegenstelling tot de Nederlanden was er in Bentheim weinig of geen werk.(anno 1999 herhaalde de geschiedenis zich) De ouders van Willem konden met moeite een boterham verdienen. Veel Bentheimers vertrokken in het zomerseizoen naar Holland om er te werken als seizoenarbeider. Gewapend met zeisen maaiden ze de graslanden en hielpen de boeren in de 7 Provinciën met de oogst
Deze seizoenarbeiders werden hannnekemaaiers genoemd.
Enkele van hen kwamen thuis met het verhaal, dat in het noorden van de Nederlanden een groot project was gestart.
Een zekere heer Wildervanck wilde het grootschalige veengebied in het zuidoosten van de provincie Groningen ontginnen en het gebruiken voor het winnen van turf. Deze grondstof werd o.a. in het rijke westelijke Holland gebruikt als brandstof voor de verwarming van de herenhuizen.
Net als vele streekgenoten vertrok de jonge Willem in de richting van Veendam in de hoop er werk te vinden.
Willem zocht het geluk in het nieuwe ontginningsgebied. Wat hij er precies deed is onbekend.
Hij trouwde al gauw in het nieuwe Hervormde kerkje van Wildervanck met emigrante-streekgenote : Heijlieschen Hindricx op 25 juli 1675. Zij kwam net als Willem uit het graafschap Bentheim, uit de plaats Nordhorn. Willem was al in Nordhorn in ondertrouw gegaan met Heijlieschen (ook wel Hille of Hilligjen) Hindricx. Of Heijlieschen al gelijk met Willem naar Veendam is vertrokken is onbekend. Wel is bekend dat zij pas later is ingeschreven in de Hervormde kerk van Veendam/Wildervank.
Willem en Heijliesjen moeten (gezien de aankondigingen en huwelijksvoltrekking in respectievelijk Nordhorn en Veendam) rond 1675 in Veendam zijn gaan wonen. Willem was toen ongeveer 25 jaar oud. In het jaar 1700 lenen Willem en Heijliesjen geld van Albert Jacobs en Jantien Beerents.Beide echtelieden waren toen 50 jaar oud. Waarschijnlijk hebben ze toen een stuk grond gekocht aan het Oosterdiep te Wildervank No. XI. Of daar al een huis op stond of dat ze er nog een hebben laten bouwen is niet bekend. Wel zal later blijken, dat het huis en de grond vererft wordt door de kinderen Hindrik, Jacob, Jan en Jacobjen in vier gelijke delen Van Aaltje en Swaentje is niets meer bekend. Waarschijnlijk leven ze niet meer.
Willem ondertekent de acte met een zo lijkt het kruisje. Als je er eens goed naar kijkt, lijkt het op twee gekruiste zeisen. Misschien is dit een aanwijzing naar het familiewapen van onze voorouders. Willem en oudere generaties zouden eventueel als hannekemaaiers in de Nederlanden
gewerkt kunnen hebben.Hierover is niets bekend en het is ook niet waarschijnlijk. Het meest waarschijnlijke is een stylistische W en J.

Uit dit huwelijk

1. Swaantje Willems

2. Jacobjen Willems, volgt (II.1)

3. Aeltje Willems, gedoopt Veendam 4 september 1681, overleden Veendam , Aeltje is voor 1692 overleden, omdat er dan weer een Aaltje geboren wordt

4. Hindrik Willems, volgt (II.2)

5. Jan Willems, gedoopt Wildervank 5 maart 1686, overleden voor 1732, Grietjen is dan weduwe , trouwt Wildervank 12 oktober 1710 Grietjen Jurjens
Jan Willems en Grietjen komen voor op een acte waar zij borg staan voor Jurjen Fransen
Jan Willems overlijdt voor 1732. Grietjen is dan weduwe Alleen Grietjen komt voor in de huwelijksacte van Willem Hindriks en Beerta Roelfs.

6. Jacob Willems, volgt (II.3)

7. Aaltjen Willems, gedoopt Wildervank 20 maart 1692, overleden NN , Er is ook over Aaltjen weinig bekend. Ze wordt nooit meer genoemd.
Over Aaltjen is maar heel weinig bekend. Haar huwelijksgegevens heb ik overgenomen uit het boek Stuut van Tolhuijsen. Ze wordt ook niet genoemd bij de verdeling van de bezittingen van haar vader Jacob Willems.

II.1

Jacobjen Willems (ouders onder I), gedoopt Veendam 26 augustus 1679, trouwt(1) Veendam 19 februari 1702 Lijffert Jans, uit het graafschap Bentheim, trouwt(2) Wildervank 25 januari 1728 Jurjen Jans, uit de Wildervank, van dit tweede huwelijk bestaat een huwelijkscontract

Uit het eerste huwelijk

1. Jantien Liefers, overleden waarschijnlijk april 1737 in het kraambed , trouwt Wildervank 25 mei 1727 Jan Jacobs Ligger, uit de Wildervank
De familie Ligger is oorspronkelijk afkomstig uit Suijdtveen. Jan Jacobs is al in Wildervank geboren. Hij kan niet schrijven en zet i.p.v. zijn naam een kruisje onder verschillende rechterlijke acten.
Jantien is waarschijnlijk in het kraambed overleden. Hun dochtertje krijgt dan ook de naam van haar moeder Jantien.
Acht jaar na de doood van Jantien Liefers trouwt Jan Jacobs in 1745 opnieuw.
Zijn tweede vrouw heet Grietjen Jans en is ook al weduwe. Toch krijgen ze uit dit tweede huwelijk nog twee kinderen. Jan Jans Bol en Hindrik Jans Bol.

2. Hilligjen Liefers, volgt (III.1)

3. Lutgertje Liefers, volgt (III.2)

4. Willem Liefers, volgt (III.3)

II.2

Hindrik Willems (ouders onder I), substituut-wedman te Veendam en Wildervank, treedt dd. 01-12-1705 voor het eerst op als substituut-wedman, gedoopt 09-09-1683 Wildervank , trouwt(1) 19-04-1705 Wildervank - Wijchertjen Coerts, gedoopt Veendam 14 maart 1686, overleden voor 1722 , ouders Coert Zacharia en Jannetjen Andries, trouwt(2) 03-04-1722 Wildervank - Margjen Jans
Hendrik Willems was een gezien en gerespecteerd man en hij trouwde op 19 april 1705 in de Hervormde kerk te Wildervank met Wijchertjen Coerts uit Veendam, dochter van Coert Zacharia en Jannetjen Andries. Deze Coert Zacharia was afkomstig uit Veendam. Wijchertjens moeder Jannetjen Andries kwam van Suijdtveen. Tegenwoordig onder Steenwijk (Overijssel) behorend. Veel voormalige veenwerkers uit Suijdtveen (Zuidveen) vestigden zich na 1650 in Veendam en omstreken. Blijkbaar konden ze in Veendam beter betaald werk vinden.

Jannetjens zuster Beerte Andries huwt Otte Harmens 11-12-1687 te Veendam. Beide echtelieden zijn afkomstig uit Suijdtveen. Deze aangetrouwde oom Otte Harmens wordt na de dood van Hindrik Willems en Wijchertjen Coerts voogd over hun minderjarige kinderen. Dat juist een aangetrouwde oom familievoogd wordt, zal wellicht te maken hebben gehad met het feit dat de broers van Hindrik Willems al zijn overleden.
De naam Otte Harmens is dan ook in veel rechterlijke acten te vinden.

In 1704 (Hij is dan 21 jaar) is voor het eerst een rechtelijke acte te vinden, waarin Hindrik Willems als getuige c.q.substituit optrad. Waarschijnlijk kopen Hindrik en Wijchertjen in 1711 een huis. In een acte dd. 25 maart 1711 lenen Hindrik Willems en Wichertjen Coerts namelijk 300 gulden van Jan Harmens Forsten en zijn vrouw Johanna Venema.
Hindrik Willems is een druk bezet man.
Naast substituit is hij ook nog eens diaconieboekhouder van de Ned. Hervormde kerk Wildervank. Er zijn meerdere acten waarin hij als vertegenwoordiger van de diaconie optreed. Ook treed Hindrik Willems naam vele malen op bij koop-en verkoopacten Hij speelt hiein vaak een actieve rol. Nogal eens worden gronden en/of huizen gekocht en verkocht.Hij koopt ondermeer op 26 maart 1725 een brouwerij samen met Claes Cruijmink van een zekere Jannink. Ook worden er gronden en huizen verpacht vooral gelegen aan het Oosterdiep op no. XI in de Wildervank. Hier bezat de familie veel grond. Een bewijs van zijn rijkdom wordt in een andere acte geleverd.
Jan Harmens Forsten (de wedman) koopt grond van Froukje Jans de weduwe van Gerrit Reintz Beerta. Hindrik Willems wordt ook in deze acte genoemd als borgstaande in het geval Jan Harmen Forsten niet aan zijn financiele verplichtingen kan voldoen. Een voor ons raar iets. Een werknemer (substituit-wedman) staat borg voor zijn baas (de wedman).
Een ontroerende acte is zijn testament de dato 3 december 1731, waarin hij zoals beschreven staat bij het volle verstand zorgt voor een goede verdeling van zijn bezit onder zijn tweede vrouw Margjen Jans en kinderen. Zelfs de armen in Wildervank worden niet vergeten. Hij legateert hen 25 Carolus gulden. Hindrik Willems had als diaconieboekhouder waarschijnlijk al veel schrijnende gevalllen van armoede gezien. Aan zijn handtekening is te zien, dat hij zijn einde voelt naderen.
Zonder zwierige krullen met een inktvlek tekent hij zijn laatste wil. Dit testament is hieronder afgedrukt. Hij is dan inmiddels geen substituit meer. In de acte staat het woordje oud- boven het woord substituit gekrabbeld.
Zijn goede vriend de oud-wedman Jan Harmens Forsten is hierbij als getuige aanwezig.
Hindrik Willems werd vader van vier zoons en een dochter, Willem (genoemd naar zijn grootvader van vaders kant), Koert (genoemd naar zijn grootvader van moeders kant) en Andries (genoemd naar zijn andere grootvader van moeders kant).Dit laatste is moeilijk te bewijzen omdat Andries ook een zoon kan zijn van zijn tweede vrouw Margjen Jans.
Willem kan en mag als oudste zoon zijn vader opvolgen als substituut-wedman (plaatsvervangend rechter) in 1731 of 1732. Inmiddels hebben Hindrik Willems en Wijchertjen Coerts en later Margjen Jans al een aardig fortuin vergaart en de familie staat bekend als een van de rijkeren in de streek.Margjen Jans en Hindrik Willems krijgen nog een zoon Jan.
Nog geen jaar na zijn dood verkoopt de familie veel gronden en een tweetal huizen, die eens Hindrik Willems bezit waren.

Uit het eerste huwelijk

1. Willem Hindriks, volgt (III.4)

2. Hilligjen Hindriks, volgt (III.5)

3. Koert Hindriks, volgt (III.6)

4. Andries Hindriks, gedoopt Wildervank , trouwt Veendam 18 september 1743 Annigjen Jans Bruins, gedoopt Veendam 18 september 1718
Er zijn geen gegevens over eventuele kinderen bekend.
Annigjen Jans Bruins was een dochter van Jan Jans alias Bruins en van Maria Jans Bruins getrouwd op 07-02-1716 te Veendam.

Uit het tweede huwelijk

5. Jan Hindriks, volgt (III.7)

II.3

Jacob Willems (ouders onder I), gedoopt Wildervank 29 juli 1688, overleden voor 1732, Geertjen is dan weduwe , trouwt Wildervank november 1714 Geertjen Tjeerts
Jacob Willems overleden voor 1732. Geertjen is dan weduwe.
Jacob en Geertjen verkopen hun geerfte deel grond en huis aan het Oosterdiep (no. XI) aan zus Jacobjen en haar man Jurjen Jans op 29-10-1729.Geertjen komt later nog voor in de huwelijksacte van Hindrik Willems en Beerta Roelfs.
Jacob Willems treedt opvallend vaak als getuige van de wedman c.q. substituit op. Of Jacob ook substituit was, is niet bekend. Ook het bewijs hiervan heb ik niet kunnen vinden

Uit dit huwelijk

1. Willem Jacobs

III.1

Hilligjen Liefers (ouders onder II.1), overleden 1733 , Haar zus Jantien erft in 1733 Hilligjens bijbeltje met zilveren sloten., trouwt Harmen Roelfs

Uit dit huwelijk

1. Liefer Harmens, gedoopt Wildervank ca oktober 171

III.2

Lutgertje Liefers (ouders onder II.1), trouwt Wildervank 25 december 1730 Derk Geugjes, gedoopt als Detmer 09-12-1707, zoon van Geugjen Hindriks en Maria Jans van Rhene (Westfalen)
Derk Geugjes is de zoon van Geugjen Hindriks uit Veendam en Maria Jans van Rhene (Westfalen).
Op 19-01-1743 verkopen Derk en Lutgertje een snabbeschuit. Op 16-12-1744 kopen ze een huis. Op 01-06-1744 kopen ze een schuit.

Uit dit huwelijk

1. Maria Geugjes ged. 16-11-1732 Veendam

2. Jacobjen Geugjes ged. ca.-01-1735 Wildervank

3. Geuchien Geugjes ged. 21-07-1737 Wildervank

4. Geuchien Geugjes ged. ca.-09-1739 Wildervank

5. Jantien Geugjes ged. 19-11-1741 Wildervank

6. Trijntien Geugjes ged. ca.-04-1744 Wildervank

III.3

Willem Liefers (ouders onder II.1), overleden NN , trouwt Wildervank 8 maart 1733 Aeltjen Jans
Willem ondertekent als getuige het testament van zijn oom Hindrik Willems, substituut.

Uit dit huwelijk

1. Jacobjen Willems, gedoopt: 05-10-1733 Wildervank

2. Jacobjen Willems, gedoopt: 24-02-1747 Wildervank

3. Jan Willems, gedoopt: ca-06-1751 Wildervank

III.4

Willem Hindriks (ouders onder II.2), substituut-wedman te Veendam en Wildervank, gedoopt Wildervank ca-00-1705, overleden NN , trouwt Wildervank 18 mei 1732 Beerta Roelfs Oortjes, gedoopt Veendam 23 april 1713, overleden NN , ouders Roelof Jans en Jantjen Klaassens, huwelijkscontract 18-05-1732
Op 18 mei 1732 trouwt Willlem Hindriks met Beerta Roelfs. Een meisje van een tevens vermogende familie uit Veendam. Beerta was een dochter van Roelf Jans Oortjes (ook wel Oortjens).Hij trouwde 24-01-1706 te Veendam Jantjen Claassen. Roelf Jans vader Jan Roefs werd Oortjens genoemd. Waarom zijn zoon Roelf de naam Oortjens niet overgenomen heeft is niet bekend. Andere kinderen van Jan Roelfs noemden zich wel Oortjes of Oortjens.
Jan Roelfs Oortjes was afkomstig van Suijdtveen (Steenwijk) en trouwde 02-01-1681 te Veendam Beerte Andries. Zij was toen al weduwe van Geert Geerts uit Smilde. Roelf Jans Oortjes overleed omstreeks 1715 te Veendam. Jantjen Claassens, ged. 25-03-1687 Veendam was een dochter van Claes Martens eveneens afkomstig uit Suijdtveen. Hij trouwde 06-01-1667 te Veendam Janneken Hendricx, afkomstig uit Scharwoude. Wanneer Beerta Roelfs vader Roelf Jans overleed is niet bekend. Wel moet dit in ieder geval zijn voor 1732. Bij het opstellen van de huwelijksacte tussen Willem Hindriks en Beerte Roelfs zijn zowel Roelf Jans als Hendrik Willems overleden.
Ze sluiten een huwelijk op huwelijksvoorwaarden om het vermogen in de familie te houden mocht een van de echtelieden onverwachts overlijden terwijl er nog geen nageslacht is. Een kopie van de originele acte is hieronder afgebeeld.

Het huwelijkscontract vertaald in modern Nederlands:

HUWELIJKSCONTRACT VAN WILLEM HINDRIKS EN BEERTA ROELFS

1732 16 MEI
Op deze dag compareerden Willem Hindriks, substituit in Veendam en Wildervank als bruidegom en Beerta Roelfs als bruid voor het oog van vrienden, kennissen, familie en raadgevers;
Een huwelijk als echtgenoten te hebben gesloten op de volgende huwelijksvoorwaarden :
Bruidegom en bruid en alle aanwezige familie en getuigen gaan akkoord met de door beide echtelieden aangebrachte goederen en met het besluit, dat deze goederen uiteindelijk weer naar de eigen families zullen terugkeren (bij ontbinding of kinderloos sterven van een van de ouders)

Winst en verlies van vermogen zullen binnen het huwelijk evenredig verdeeld worden half om half.
Zonen en dochters uit dit huwelijk zullen na de dood van hun ouders ieder een gelijk kindsdeel erven.
Als bruidegom eerder sterft dan bruid zonder kinderen uit dit huwelijk, dan zal de bruid uit de goederen van de bruidegom 600 Carolus Guldens voor levensonderhoud krijgen.
Als bruid eerder sterft dan de bruidegom in hetzelfde geval dan krijgt de bruidegom 400 Carolus Guldens uit de goederen van de bruid voor levensonderhoud.
Linnen en wol, zilver en goud (munten of anderzijds) verkregen uit familiebezit zal dan weer aan de familie, waar het vandaan kwam terug gegeven worden.
Tot dedigslieden (getuigen) waren aanwezig van de kant van de bruidegom :
Derk Derks en Hilligjen Hindriks, zwager en zuster
Jan Jans, aangetrouwde oom
Margjen Jans (weduwe van Hindrik Willems), stiefmoeder
Coert Jans, neef
Hilligjen Lieffers, huisvrouw van Harmen Roelfs, nicht
Otte Harmens, sibbe (voogd binnen de familie)
Jan Harmen Forsten, vreemde voogd, wedman in Veendam en Wildervank
Jan Jacobs en Jantjen Lieffers, aangetrouwde neef en nicht
Lutgert Lieffers, huisvrouw van Derk Geugjes, nicht
Grietjen Jurjens (weduwe van Jan Willems, ov 11.02.1732), aangetrouwde Moeije (tante) Geertjen Tjeerts (weduwe van Jacob Willems), aangetrouwde Moeije (tante)
Ook nog (bijgeschreven aan de rechterkant)

Aan bruidzijde
Jantjen Roelfs, huisvrouw van Harmen Berents, zuster
Geert Jans Oortjens en Lammigjen Hindriks, oom en 'voormond' en aangetrouwde Moeije (tante)
Jan Jans Oortjens en Aaltjes Thyes, oom en aangetrouwde Moeije (tante)
Cornellis Jans Oortjens en Aafjen Andries, oom en aangetrouwde Moeije (tante)
Jantjen Pieters, huisvrouw van Evert Poppes, nicht
Roelf Scherius, vreemde voogd (waarschijnlijk ook wedman of substituit)
Getuigen van de rechtbank :
Casper Bijlevelt en Frans Fransen

Uit de acte van dit huwelijk blijkt nog maar eens de nauwe banden met de Bentheimers van weleer.
Als vreemde voogd is vanzelfsprekend de vriend van de familie benoemd Jan Harmens Forsten, de persoonlijke vriend en collega van Willems Hindriks vader Hindrik Willems. Deze familie is ook afkomstig uit Bentheim (Noordhorn) en was niet onbemiddeld. Ook met zijn zuster bestond een nauw contact.
In Willems huwelijksacte staat zijn zus Hillechien Hindriks en haar kersverse echtgenoot Derk Derks vermeldt.

Als Willem Hendriks eerder dan zijjn vrouw zou overlijden en er geen kinderen waren, dan zou Beerta Roelfs 600 Carolusgulden erven. Andersom zou Willem Hendriks 400 Carolusgulden erven. Dit waren voor die tijd grote sommen geld.Het familievermogen zou dan weer terug aan de familie komen.
Op 17 mei 1750 verkopen ze een stuk land te Veendam voor de somma van 640 Carolusgulden.

Uit dit huwelijk

1. Wijchertje Willems, gedoopt Veendam 1 maart 1733, trouwt Veendam 21 december 1766 Jan Jacobs Boer

2. Hendrik Willems, volgt (IV.1)

3. Roelf Willems Stuut, volgt (IV.2)

4. Jantjen Willems, volgt (IV.3)

5. Jan Willems, volgt (IV.4)

6. Grietje Willems, volgt (IV.5)

7. Claas Willems Stuut, volgt (IV.6)

8. Jacob Willems , volgt (IV.7)

9. Hilligjen Willems Stuut, volgt (IV.8)

III.5

Hilligjen Hindriks (ouders onder II.2), geboren Wildervank , trouwt 30 maart 1732 Derk Derks, landbouwer op de Zuidwending
Zij trouwden op 30 maart 1732,dus anderhalve maand voor Willem en Beerte. Later trouwen op 24 juni 1752 hun kinderen Hilligjen Willems (van Willem en Beerte) en Willem Derks Fekken (van Derk en Hillechien) met elkaar, terwijl zij volle neef en nicht zijn! Blijkbaar zijn ze als kinderen veel bij elkaar over de vloer geweest en hebben elkaar zo aardig gevonden, dat ze besloten te trouwen. Nu speelde natuurlijk ook mee, dat de familie Derks ook een goede partij was. Vader Derk Derks was landbouwer op de Zuidwending. Ook zoon Andries trouwt met een nicht namelijk Grietje Willems, ook een dochter van Willem Hindriks en Beerte Roelfs.

Uit dit huwelijk

1. Wijchertie Derks, gedoopt Wildervank ca januari 1733

2. Geertien Derks, gedoopt Wildervank 26 september 1734

3. Hindrik Derks, gedoopt Wildervank ca juni 1736, overleden Wildervank
Als zuigeling overleden.

4. Hindrik Derks, gedoopt Wildervank 6 juli 1737

5. Roelf Derks, gedoopt Wildervank 21 februari 1740

6. Grietien Derks, gedoopt Wildervank 17 juni 1742

7. Jan Derks, gedoopt Wildervank 9 april 1747

8. Andries Derks, volgt (IV.9)

9. Willem Derks Fekken, volgt (IV.10)

III.6

Koert Hindriks (ouders onder II.2), geboren Wildervank , trouwt Veendam 19 november 1741 Hillegien Ottes Kunst
Hilligjen Ottes Kunst is een dochter van Otto Jans Kunst en Fennechien Jans Borggraven.
Otto en Fennechien zijn in 1716 getrouwd en hebben een huwelijksacte laten opmaken.
Fennechien is afkomstig uit de Borgercompagnie. De familie Kunst is een welgestelde familie. Waarschijnlijk besloot zoon Everhardus zich daarom Everhardus Kunst te noemen.

Uit dit huwelijk

1. Hendrik Koerts, gedoopt Veendam 28 oktober 1742

2. Wiegertje Koerts, gedoopt Veendam 3 mei 1744

3. Otto Koerts, gedoopt Veendam 6 maart 1746

4. Jan Koerts, gedoopt Veendam 31 maart 1748

5. Everhardus Koerts Kunst, gedoopt Veendam 8 januari 1751

6. Willem Koerts, gedoopt Veendam 24 april 1757

7. Fennechien Koerts, gedoopt Veendam 21 juni 1761

III.7

Jan Hindriks (ouders onder II.2), trouwt Wildervank 30 april 1747 Trijntjen Jans
Jan Hindriks en Trijntjen Jans kopen op 12-05-1747 een brouwerij.
Hun dochter Eltje Jans doet later hetzelfde en noemde zich al voor het huwelijk Brouwer.

Uit dit huwelijk

1. Margjen Jans, gedoopt Wildervank 27 oktober 1748

2. Angeneta Jans, gedoopt Wildervank 20 september 1750

3. Hendrik Jans, gedoopt Wildervank 7 januari 1753

4. Sara Jans, gedoopt Wildervank 8 maart 1754

5. Eltje Jans Brouwer, geboren Wildervank 16 maart 1757, gedoopt Wildervank 20 maart 1757, overleden Veendam 29 november 1826
Eltje Jans trouwde met Jan Engels Brouwer. Hij was in 1811 deurwaarder en woonde Oosterdiep 46.
Ze kopen in 1775 een bierbrouwerij voor fl. 4214,- van Hendrik Hayes en zijn vrouw Lutgert Hindriks. In 1786 worden ze de eigenaar van een herberg en verkopen de brouwerij voor fl 3300,- Wel verplichten ze zich om in de herberg het bier van de nieuwe eigenaar Lubbartus de Jonge te tappen. Deze moest als wederdienst ervoor zorgen dat het bier van eerste kwaliteit was.

IV.1

Hendrik Willems (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 5 oktober 1735, trouwt Veendam 5 februari 1764 Evertje Everts

Uit dit huwelijk

1. Willem Hendriks (Stuut), ged. Veendam 1764

2. Hendrik Hendriks (Stuut), ged. Veendam 24-01-1779

3. Willem Hendriks (Stuut), ged. Veendam 1764

4. Hendrik Hendriks (Stuut), ged. Veendam 24-01-1779

IV.2

Roelf Willems Stuut (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 21 juli 1737, overleden Veendam 14 maart 1796, beroep: landbouwer, trouwt Veendam 8 november 1764 Trijntje Christiaans Beuker, geboren Veendam
Christiaan Roelfs Stuut was landbouwer en woonde Zuidwending 1012.
Klaasjen Roelfs trouwde Lucas Geerts Boswijk en woonde Zuidwending 1009.
Jan Roelfs Stuut was landbouwer en woonde Zuidwending 997.
Roelf Roelfs Stuut werkte als dagloner bij broer Christiaan (dd.1812) en woonde Zuidwending 1013. In 1814 was Roelf Roelfs ook landbouwer en woonde op hetzelfde adres als broer Jan Roelfs, namelijk Zuidwending 997.

Landbouw
Nadat het veen was afgegraven werd de ondergrond gebruikt voor
landbouw. In de veenkoloniën bestonden de kavels uit lange rechte
akkers. Deze percelen grensden aan de voorzijde aan het kanaal en
aan de zijkanten aan een wijk. Gemiddeld waren de percelen zo'n 150
meter breed en twee tot drie kilometer lang.
Zo gauw als de vervening het toe liet werden er boerderijen op de
langgerekte kavels gebouwd. Deze stonden voor aan het kanaal.
Achter op het perceel lag vaak nog onvergraven hoogveen. Iets
verder naar voren werd vaak op het reeds uitgedroogde veen
boekweit verbouwd. Weer meer naar voren verbouwde men granen en
op de nattere delen graasden de koeien.

Uit dit huwelijk

1. Willem Roelfs ged. 12-01-1766 Veendam

2. Christaan Roelfs Stuut ged. 26-04-1767 Veendam

3. Hindrik Roelfs ged. 30-04-1769 Veendam

4. Cornelis Roelfs ged. 21-04-1771 Veendam

5. Klaasjen Roelfs ged. 04-07-1773 Veendam

6. Willem Roelfs ged. 14-01-1776 Veendam

7. Hendrik Roelfs ged. 08-02-1778 Veendam

8. Jan Roelfs Stuut ged. 29-10-1780 Veendam

9. Roelf Roelfs Stuut ged. 05-01-1780 Veendam

10. Beene Roelfs Stuut ged. 23-01-1783 Veendam

11. Jacob Roelfs Stuut ged. 06-07-1788 Veendam

IV.3

Jantjen Willems (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 31 mei 1739, trouwt Veendam 11 december 1766 Guigjen Eilts
Jantje Willems en haar echtgenoot Geuchien Eilst nemen de naam STUIT aan.
Dochter Grietje Geuchien noemt zichzelf STUUT.
Andere kinderen nemen de naam STUIT van hun ouders over. Medegenealooog Paul Stuit uit Enschede is een nazaat van Jantje Willems. Veel nazaten STUIT zijn
schipper of zeeman geworden.

Uit dit huwelijk

1. Willem Geuchies, ged. 11-08-1767 Veendam

2. Grietje Geuchies Stuut, ged. 11-03-1770 Veendam

3. Beerta Geuchies, ged. 22-12-1771 Veendam

4. Obbe Geuchies, ged. 27-03-1774 Veendam

5. Wichertien Geuchies, ged. 24-11-1776 Veendam

6. Hendrik Geuchies, ged. 22-04-1781 Wildervank

IV.4

Jan Willems (ouders onder III.4), gedoopt Veendam nnca. 1741, trouwt Veendam 7 december 1766 Albertje Hendriks, gedoopt Veendam

Uit dit huwelijk

1. Hindrikjen Jans, ged. Veendam 18-06-1767

2. Beerta Jans, ged. Veendam 15-12-1771

3. Willem Jans Stuut, ged. Veendam 02-11-1777

4. Beerta Jans, ged. Veendam 04-04-1779

5. Hindrikjen Jans, ged. Veendam 18-06-1767

6. Beerta Jans, ged. Veendam, 15-12-1771

7. Willem Jans Stuut, ged. 02-11-1777

8. Beerta Jans, ged. Veendam 04-04-1779

IV.5

Grietje Willems (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 9 april 1744, trouwt Veendam 11 mei 1777 Andries Derks (IV.9), gedoopt Wildervank ca augustus 1749, ouders Derk Derks en Hilligjen Hindriks
Andries en Grietje zijn neef en nicht van elkaar.

Uit dit huwelijk

Voor kinderen zie IV.9

IV.6

Claas Willems Stuut (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 18 mei 1746, begraven 15-10-1798 Leek , beroep: landbouwer, trouwt Midwolde (Leek) 17 december 1775 Aaltje Uges, later genaamd Deen, arbeidster, gedoopt Leek 19 april 1751, ouders Uge Alberts en Aeltje Jacobs
Klaas trouwt met Aeltje Uges, die afkomstig is uit Leek in het Groningse Westerkwartier. Zij noemt zich later Deen.
Ze is een dochter van Uge Alberts en Aeltje Jacobs.
In het Westerkwartier waren ze na de vestiging van de familie Van Ewsum op het kasteel Nienoord begonnen met de grootschalige ontginning van veengrond.
Op de net ontgonnen woeste grond sticht Klaas een boerderij en wordt landbouwer. Ze trouwen in de 12e eeuwse Hervormde kerk van Midwolde, vlakbij Leek op 12 december 1775. Deze kerk is in de 17e en 18e eeuw zeer verfraaid door de bewoners van het huis Nienoord. Een mooie plaats om je huwelijk te laten inzegenen. Klaas Willems Stuut en Aeltje Uges gaan wonen op het Diepswal krijgen een dochter en drie zonen : Aaltje, Willem, Uge en Jakob. Klaas Willems wordt op 15 oktober 1798 begraven te Leek.
Voor een gulden, 5 stuivers en wat duiten wordt er gecommiteerd in de kosten (in bekken en schotel). Voor de lijkwade worden er 12 stuivers betaald. Begraafregister NH-Kerk Leek 15-10-1798
Aaltje Uges staat in de huwelijksbijlagen van haar zoon Jakob te boek als arbeidster. Je kan dan wel aannemen dat zij op latere leeftijd niet welgesteld was.

Uit dit huwelijk

1. Aaltje Klaassens Stuut, geboren nnca. 1782, overleden na-dd-1830
Aaltje woont in 1830 met haar gezin bestaande uit 8 personen op het adres De Vaart 71. gem. Leek

2. Willem Klaassens Stuut, volgt (V.1)

3. Uge Klaassens Stuut, volgt (V.2)

4. Jacob Klaassens Stuut, volgt (V.3)

IV.7

Jacob Willems (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 3 november 1748, trouwt Veendam 10 januari 1773 Geesje Jans Benus
Jacob Willems was landbouwer. In 1811 woonde Geesje Jans Beenen als weduwe op het adres Od 490. Zoon Jan Jacobs Stuut volgde zijn vader op en woonde als landbouwer op hetzelfde adres als zijn moeder. Hij was al de derde zoon, die de naam Jan kreeg. Zijn twee eerder geboren broers hebben hoogstwaarschijnlijk maar even geleefd. Zijn oudere broer Willem Jacobs Stuut voelde kennelijk niets voor het boerenvak en werd zeeman. Hij overleed in Rotterdam op oudejaarsdag 1842. Ook de jongste van het gezin Hindrik Jacobs Stuut koos voor een varend beroep. Hij werd schipper en overleed helaas op zee.
De mannen waar Beerte Jacobs en haar zus Elisabeth Jacobs mee trouwden waren ook allebei schipper. Ze woonden respectievelijk Oosterdiep 522 en Oosterdiep 497, Veendam.

Uit dit huwelijk

1. Willem Jacobs Stuut, ged. Veendam 05-09-1790

2. Hendrik Jacobs Stuut, ged. Veendam 04-09-1796

3. Willem Jacobs Stuut, ged. Veendam 05-09-1790

4. Hendrik Jacobs Stuut, ged. Veendam 04-09-1796

IV.8

Hilligjen Willems Stuut (ouders onder III.4), gedoopt Veendam 24 juni 1752, trouwt Wildervank 19 januari 1781 Willem Derks Fekken (IV.10), gedoopt Wildervank 27 augustus 1752, ouders Derk Derks en Hilligjen Hindriks
Zoals al eerder aangehaald zijn Hilligjen en Willem nicht en neef. Ze wonen als landbouwers op de Zuidwending 957. Ook hun beide zoons Willem en Hinderk zijn landbouwers. In 1811 hebben ze waarschijnlijk een goed lopend bedrijf. In huis woont een dienstmeid Timke Mennes Klok ged.21-12-1794. Ook wonen er twee mensen in huis waar Willem Derks curator over is. Namelijk Jan Hoites ged. 10-02-1790 Veendam en Heije Hoites ged. 12-10-1801 Veendam

Hierbij eindig ik het familieonderzoek in Veendam en Wildervank. De volgende personen zijn alle afstammelingen van Claas Willems Stuut en Aaltje Uges Deen.

Zoals al eerder aangehaald zijn Hilligjen en Willem nicht en neef. Ze wonen als landbouwers op de Zuidwending 957. Ook hun beide zoons Willem en Hinderk zijn landbouwers. In 1811 hebben ze waarschijnlijk een goed lopend bedrijf. In huis woont een dienstmeid Timke Mennes Klok ged.21-12-1794. Ook wonen er twee mensen in huis waar Willem Derks curator over is. Namelijk Jan Hoites ged. 10-02-1790 Veendam en Heije Hoites ged. 12-10-1801 Veendam

Uit dit huwelijk

Voor kinderen zie IV.10

IV.9

Andries Derks (ouders onder III.5), gedoopt Wildervank ca augustus 1749, trouwt Veendam 11 mei 1777 Grietje Willems (IV.5), gedoopt Veendam 9 april 1744, ouders Willem Hindriks en Beerta Roelfs Oortjes
Andries en Grietje zijn neef en nicht van elkaar.

Uit dit huwelijk

1. Derk Andries, ged. Wildervank 29-11-1779

2. Willem Andries, ged. Wildervank 06-08-1780

3. Annigjen Andries, Wildervank ged. 14-04-1782

4. Berentje Andries, ged. Wildervank ca-05-1784

5. Derk Andries, ged. Wildervank 29-11-1779

6. Willem Andries, ged. Wildervank 06-08-1780

7. Annigjen Andries, ged. Wildervank 14-04-1782

8. Berentje Andries, ged. Wildervank ca-05-1784

IV.10

Willem Derks Fekken (ouders onder III.5), gedoopt Wildervank 27 augustus 1752, trouwt Wildervank 19 januari 1781 Hilligjen Willems Stuut (IV.8), gedoopt Veendam 24 juni 1752, ouders Willem Hindriks en Beerta Roelfs Oortjes
Zoals al eerder aangehaald zijn Hilligjen en Willem nicht en neef. Ze wonen als landbouwers op de Zuidwending 957. Ook hun beide zoons Willem en Hinderk zijn landbouwers. In 1811 hebben ze waarschijnlijk een goed lopend bedrijf. In huis woont een dienstmeid Timke Mennes Klok ged.21-12-1794. Ook wonen er twee mensen in huis waar Willem Derks curator over is. Namelijk Jan Hoites ged. 10-02-1790 Veendam en Heije Hoites ged. 12-10-1801 Veendam

Zoals al eerder aangehaald zijn Hilligjen en Willem nicht en neef. Ze wonen als landbouwers op de Zuidwending 957. Ook hun beide zoons Willem en Hinderk zijn landbouwers. In 1811 hebben ze waarschijnlijk een goed lopend bedrijf. In huis woont een dienstmeid Timke Mennes Klok ged.21-12-1794. Ook wonen er twee mensen in huis waar Willem Derks curator over is. Namelijk Jan Hoites ged. 10-02-1790 Veendam en Heije Hoites ged. 12-10-1801 Veendam

Hierbij eindig ik het familieonderzoek in Veendam en Wildervank. De volgende personen zijn alle afstammelingen van Claas Willems Stuut en Aaltje Uges Deen.

Uit dit huwelijk

1. Willem Willems Fekken, gedoopt Veendam 21 oktober 1787

2. Hinderk Willems Fekken, gedoopt Veendam 21 februari 1790

V.1

Willem Klaassens Stuut (ouders onder IV.6), geboren Diepswal (Leek) 13 oktober 1783, gedoopt Roden 9 november 1783, overleden Roden 8 juni 1854, beroep: landbouwer, trouwt Leek 12 oktober 1806 Annechien Tiddens Sissing, geboren Nietap 24 februari 1779, gedoopt Roden 28 februari 1779, overleden Roden 23 augustus 1849, ouders Tiddens Lucas en Jantien Harms
Deze Willem Klaaassens Stuut trouwt een meisje uit de streek Annechien Tiddens, dochter van Tiddens Lucas en Jantien Harms. Zij is geboren in Nietap en gedoopt in Roden (Drenthe).

In die tijd moest je voor geboorteaangifte naar het gemeentehuis van Roden of van Leek Dit waren de twee gemeentes op de grens tussen twee provincies Groningen en Drenthe De woonplaats Nietap behoorde toendertijd tot de gemeente Roden. De meeste kinderen zijn ook daar op het gemeentehuis aangegeven. Ze krijgen vier zonen en drie dochters :Tiddens, Klaas, Aaltje Jantje, Albertje, Lucas en Harm.
De jongste Harm Willems Stuut is nooit getrouwd geweest
Net als alle inwoners van de Nederlanden moest de vader van een gezin zich in 1811 op het gemeentehuis (mairie) laten inschrijven met een familienaam. De naam Stuut wordt door alle leden van de familie Klaas Willems (de vader van Willem Klaassens) aangenomen als zijde de officiële familienaam.
Sinds die tijd is het niet meer gebruikelijk om een patroniem te hebben.
De familie Willem Klaassens Stuut woont rond 1830 in Nietap op no. 87
Tien jaar later zijn ze verhuisd naar Ter Heijl Ze wonen daar op no. 47.
In 1840 zijn Jantje en Albertje inmiddels getrouwd en wonen niet meer thuis.
Ook Lucas woont niet meer in het ouderlijk huis. Hij is 22 jaar en woont in bij de familie Cornelius de Boer. Deze de Boer is winkelier en grossier in Nietap op no. 68. Waarschijnlijk was Lucas daar in de kost en werkte mee in het bedrijf. Cornelius de Boer is nog jong 26 jaar. Zijn vrouw Jantje Jans Hillebrands is 27 jaar. Ze hebben twee jonge kinderen van 2 en 1 jaar oud. Jantje Jans Hillebrands is een nicht van Lucas. Jantjes moeder Geeske Tiddens is een zus van Annechien Tiddens. De familie helpt dus elkaar. Naast Lucas wonen er in huize de Boer ook Hindrika Vos uit Groningen 27 jaar en Jantje Lolkes uit Roden 15 jaar.
De vader van Annechien, Tiddens Lucas komt later bij zijn dochter en schoonzoon inwonen. Hij is dan al weduwnaar en mogelijk hulpbehoevend. Hij was bakker en (zoals beschreven in het belastingregister) keuterboer. Hij overlijdt in huize Willem Klaassens Stuut op 5-12-1818. Hij is dan 76 jaar en 10 maanden. Willem gaat het overlijden van zijn schoonvader zelf aangeven op het gemeentehuis.
Annechien Tiddens noemt zich in 1830 Sissing. Ook bij een andere zus van haar Geertje Tiddens zien we deze achternaam. Tiddens Lucas noemt zichzelf Bakker.
Het vreemde is dat 10 jaar later (bevolkingsregister) en in haar overlijdensacte de naam Sissing niet meer te vinden is. Op haar overlijdensacte Roden 23-8-1849 staat Annechien Harms Tiddens. De naam van haar moeder is er dus voor in de plaats gekomen.
Willem Klaasens Stuut overlijdt Roden 8-6-1854. Hij is 70 jaar geworden.

Willem Klaassens Stuut heeft onroerende goederen nagelaten daarvan is een memoirie van aangifte opgemaakt. De volledige tekst luidt:

Memoirie van aangifte van den boedel en nalatenschap van wijlen Willem Klaassens Stuut gewoond hebbende en laatstelijk gedomicilieerd geweest in de gemeente Roden en aldaar overleden den zevenden Juny 1854. Opgemaakt en ten kantore van het regt van successie te Assen overgegeven door Tiddens - Klaas - Lucas - Harm en Albertje Willems Stuut en door Hindrik Jans Groenewold weduwnaar van Jantje Willems Stuut als vader van zijne en haar minderjarige kinderen. Kleinkinderen van de overledene met namen Jan - Annegien - Gepke - Willem en Aaltje Hindriks Groenewold zijnde de aangevers kinderen van de overledene en als zoodanig zijne erven naar de wet. Kiezende zij ten dezen domicilium ten woonhuize van den eerstgenoemde No. 47 te Ter Heijl Gemeente Roden en verklarende dat de overledene geen testament heeft gemaakt en dat door zijn afsterven geen fidaicommis gedevolueerd of vruchtgebruik vervallen is terwijl de onroerende goederen door hem en de aangevers in gemeenschap bezeten en alzoo door hem voor de helft nagelaten
Bestaan in Sectie B nummer 329 groot 3.02.20 Ellen en het regt van beklemming van Sectie B nummer 348 groot 1.97.00 beide gelegen te Oostwold Gemeente Leek Provincie Groningen
Roden den 31 Augst 1854
De ondertekenaars: Tiddens, Klaas, Lukas, Harm, Albertje Willems Stuut
en H.J. Groenewold

Uit dit huwelijk

1. Aaltje Willems Stuut, geboren Roden 9 april 1807, overleden Ter Heijl, Roden 14 november 1852

2. Jantje Klaassen, geboren Nietap, Roden 10 augustus 1812
"vreemd kind"
ouders Willem Klaassen en Annechien Tiddens

3. Tiddens Willems Stuut, volgt (VI.1)

4. Jantje Willems Stuut, geboren nn-nn-1813, overleden Diepswal nn-nn-1883, begraven Midwolde , trouwt Roden 9 juni 1838 Hendrik Jans Groenewold

5. Klaas Willems Stuut, geboren Nietap 27 februari 1810, overleden Ter Heijl 18 januari 1869

6. Albertje Willems Stuut, geboren Nietap 00-00-1815, gedoopt Roden 00-00-1815, trouwt Roden 24 mei 1851 Pieter van der Weg
Albertje trouwt op 36 jarige leeftijd Pieter van der Weg. Hij is een zoon van Wietse Jacobs van der Weg en Lieske Hendriks Bouman. Pieter is 10 jaar jonger dan Albertje. Zij krijgen minstens een kind, een zoon Willem genaamd. Deze Willem woont in Zevenhuizen en trouwt 18-05-1882 in Oldekerk de uit Marum afkomstige Albertje Hazenberg.

7. Lucas (Willems) Stuut, volgt (VI.2)

8. Beerta Willems Stuut, geboren Nietap, Roden 16 januari 1819, overleden Roden 21 oktober 1819

9. Harm Willems Stuut, geboren Roden 14 maart 1821, overleden Ter Heijl 18 maart 1893
ongehuwd gebleven

V.2

Uge Klaassens Stuut (ouders onder IV.6), varensgezel, schipper wonende te Leek, geboren Diepswal , gedoopt Leek nn mei 1785, overleden Leek 11 april 1854, trouwt Leek 31 december 1815 Ywke Harmannes Braam

Uit dit huwelijk

1. Aaltje Uges Stuut, geboren nn-nn-1818

2. Herman Uges Stuut, volgt (VI.3)

3. Klaas Uges Stuut, volgt (VI.4)

V.3

Jacob Klaassens Stuut (ouders onder IV.6), arbeider (1823),later winkelier, wonende Leek wijk A nr. 56, geboren Leek 11 december 1792, gedoopt Leek 13 juni 1790, datum geboorte c.q. doop uit verschillende acten gehaald, overleden Leek 22 december 1873, trouwt Leek 26 april 1823 Willemke Derks de Haan, geboren Grijpskerk 23 juli 1794, overleden 10 april 1869
Nationale Militie afgegeven 14-03-1823
niet in dienst geweest wegens gebreken
signalement:
lengte: 1 el, 7 pm, 9 dm
aangezicht: ovaal
voorhoofd: rond
ogen: blauw
neus: klein
mond: ordinair (gewoon)
kin: rond
haar en wenkbrauwen: blond

Jacob en Willemke wonen in de Leek op het adres Ano. 56k. Jacob is winkelier en is maar liefst 83 jaar geworden. Willemke is op 75-jarige leeftijd overleden Veel van hun kinderen hebben zij overleefd en dat moet ongetwijfeld een groot verdriet zijn geweest.
* In 1823 wordt er een tweeling geboren (de eerste in de familie Stuut) Derk en Willem. Helaas mochten ze maar even leven. Willem overlijdt na 8 dagen en Derk overlijdt na 9 dagen geleefd te hebben.
Dochter Antje leeft maar 3 weken en zoon Derk (de tweede) overlijdt op zijn 17e .Opvallend is nog de geboortedatum van de ouste van het gezin Klaas. Hij is 4 jaar voor het huwelijk van Jacob en Willemke geboren. De jongste twee van het gezin Beerta en Jacob vertrekken allebei naar Oldekerk. Beerta op 10-05-1864 en Jacob op 11-04-1864. Uge vertrekt een jaar later op 27-05-1865 naar Roden. Hij is van beroep bakker.

Uit dit huwelijk

1. Klaas Jacobs Stuut, volgt (VI.5)

2. Willem Stuut, volgt (VI.6)

3. Derk Jacobs Stuut tweeling geb, 11-07-1823 Leek

4. Willem Jacobs Stuut tweeling geb, 11-07-1823 Leek

5. Derk Jacobs Stuut geb, ca-nn-1825 Leek

6. Antje Stuut, geboren Leek 11 november 1829, overleden Foxwolde (Roden) 21 juni 1905, trouwt Klaas Holman, trouwt Roden 26 november 1881 Hindrik Warners
weduwe van Klaas Holman

7. Willem Jacobs Stuut geb, 31-12-1830 Leek

8. Uge Jacobs Stuut, bakker, vertrekt 27-05-1865 naar Roden, geboren Leek 12 december 1834

9. Jacob Stuut, volgt (VI.7)

10. Beerta Stuut geb, 30-08-1839 Leek

VI.1

Tiddens Willems Stuut (ouders onder V.1), geboren 6 juli 1808, gedoopt Roden 17 juli 1808, overleden Ter Heijl 9 maart 1891, trouwt Roden 27 oktober 1849 Annechien Jans Kroon

Uit dit huwelijk

1. Jan Stuut, geboren Roden , overleden Peize 27 december 1934, trouwt Jetske Bos

2. Annechien Stuut, geboren Terheijl (Roden) , overleden Terheijl (Roden) 26 april 1922, trouwt Jacob Hummel
overleden op 79 jarige leeftijd

3. Jan Tiddens Stuut, geboren Roden 6 november 1851, overleden Ter Heijl (Roden) 24 april 1860
Jan Tiddens overleed op 8-jarige leeftijd.

VI.2

Lucas (Willems) Stuut (ouders onder V.1), geboren Nietap (Leek) 22 maart 1817, overleden 15-11-1879 Leek , beroep: landbouwer, trouwt Leek 9 mei 1846 Trientje Zwart, geboren Diever 30 oktober 1819, gedoopt Midwolde , overleden Zevenhuizen , ouders Jan Abels Zwart en Jentjen Alberts Kuijer
Lucas, geboren te Nietap in 1817 (genoemd naar grootvader van moeders kant) ziet op 16- jarige leeftijd de grote veenbrand, die het hele gebied tussen De Wilp en Leek verwoest.
Er komen vier mensen om het leven en ruim zestig huizen gingen in vlammen op.
Ook het dorp Zevenhuizen wordt grotendeels verwoest en de nu werkloze veenarbeiders (er is 1.167.000 ton turf vernietigd) kunnen aan de slag bij de aanleg van het zogenaamde Commissiebos.
Lucas trouwt op 29-jarige leeftijd met Trientje Zwart, dochter van Jan Abels Zwart en Jentien Alberts Kuijer (ook landbouwers)op 9 mei 1846 in de Hervormde kerk van Leek en wordt landbouwer. Ze krijgen minstens drie kinderen : een dochter Jentje en twee zonen Willem en Jan.
Lucas is gedoopt in het Drentse Roden en vestigt zich in de woonplaats van zijn ouders Ter Heijl.
Hij wordt ingeloot voor militaire dienst. In de 19e eeuw was er een dienstplicht voor maar liefst vijf jaar. Blijkbaar had Lucas daar geen zin in. Ook al betekende dit vaak maar een jaar onder de wapenen en vier jaar reserve. Hij had inmiddels een eigen akkerbouwbedrijf en het ging hem goed. Er was een manier om onder je dienstplicht uit te komen.
Elk jaar werden er oproepnummers verspreid onder de jongemannen. Als jouw nummer uitgeloot was, hoefde je niet vijf jaar te dienen. Als het jou lukte om een persoon te vinden, die uitgeloot was en die bereid was toch te dienen (meestal na betaling van een flinke geldsom), kon je de onderlinge oproepnummers verwisselen.
Lucas had zo iemand gevonden en liet de verwisselaar in plaats van hem dienen.
Je kan dan ook wel aannemen, dat Lucas niet geheel onbemiddeld was.
Lucas was een bekend figuur in Zevenhuizen en omstreken. Hij staat naast genoemd als een van de mannen, die vooruitstrevender waren dan hun dorpsgenoten. Regelmatig riepen zij de dorpsbewoners op om vergaderingen bij te wonen en bijeenkomsten over de toekomst van Zevenhuizen te bespreken. "Den hoed af wanneeer gij langs hunner graven achter de Nederlands Hervormde Kerk loopt!"zo staat er letterlijk te lezen in een oud boek uit 1901 over de geschiedenis van Zevenhuizen. Zijn graf is anno 2000 helaas niet meer te vinden.

Lucas Stuut voor zijn boerderij. In de deuropening staat een onbekende vrouw.

Op deze foto is de boerderij afgebeeld waar Lucas Stuut (mijn betovergrootvader)
op latere leeftijd woonde.
Het is een typische kop-hals-rompboerderij. De foto is waarschijnlijk rond 1875
gemaakt. In ieder geval is de foto gemaakt voor 15 oktober 1879. Lucas overlijdt dan. Lucas zijn vrouw Trientje Zwart was toen al lange tijd overleden.
Over de vrouw in de deuropening kunnen we gissen. Is het Lucas dochter Jentje
of een huishoudster of toch Trientje (en is de foto ouder)? Lucas is in ieder geval niet hertrouwd. Het origineel is in bezit van Siete Akker. Lucas dochter Jentje is zijn overgrootmoeder. Van Jentje zelf zijn er geen foto´s bewaard gebleven.
Al staat Lucas op een afstand, toch zijn er overeenkomsten te zien vergeleken met zijn kleinzoon Jenne Stuut. Ik denk dan vooral aan de scheve houding, een schouder lager dan de ander..

Uit dit huwelijk

1. Jentje Stuut, Jentje trouwt op 16-jarige leeftijd, geboren Leek 22 juli 1847, overleden nnca. 1885, trouwt Leek 5 november 1863 Hendrik Bouwes, arbeider
Jentje Stuut huwde op zeer jonge leeftijd een arbeider, Hendrik Bouwes genaamd. Hendrik was ruim 22 jaar en Jentje was op 22 juli 1863 de 16 jarige leeftijd net vier maanden voorbij toen zij op 5 november 1863 te Leek trouwden.
Lucas en Trientje schijnen zeer op het huwelijk tegen te zijn geweest. Als landbouwers vonden zij een arbeider maar weinig aanzien voor hun oudste dochter, die nog wel erg jong was. En bovenal moesten zij waarschijnlijk trouwen!

Hun eerste kind - Lucas - ongebruikelijk voor die tijd vernoemd naar de vader aan moederszijde - werd geboren op 11 juni 1864; acht maanden nadat zij elkaar het jawoord hadden gegeven. Een jaar later overleed Lucas op 8 maart 1864, hetgeen ongetwijfeld een diepe indruk moet hebben achtergelaten bij Hendrik en Jentje. Op 3 februari van het jaar daarop - 1866 - werd de tweede Lukas geboren en vervolgens zouden er nog vijf kinderen volgen: Aafke, Jan, Trientje, Roelf en Hendrik.
Hendrik werd in 1882 geboren en voordat deze Hendrik drie jaar werd overleed Jentje. Onduidelijk is het overlijden ten gevolge van de bevalling is geweest of door een andere oorzaak. Siete Akker, een kleinzoon van Roelf Bouwes heeft mij dit verhaal over Jentje en Hendrik verteld. Hij had ze weer gehoord van zijn grootmoeder Janke Snip - de echtgenoot van Roelf Bouwes. Zij overleed in 1959.

2. Willem Stuut, volgt (VII.1)

3. Jan Stuut, volgt (VII.2)

VI.3

Herman Uges Stuut (ouders onder V.2), ook Hermannus Nicolaas Stuut, geboren nn-nn-1821, overleden Workum 11 januari 1898, trouwt(1) Workum 6 september 1848 Sjutke Otes Broksma, trouwt(2) Workum 8 mei 1867 Antje Hettes Bruinsma

Uit het eerste huwelijk

1. Ieuwkje Stuut, geboren Workum (aangifte) 13 februari 1851, overleden Workum 14 oktober 1924, trouwt Wonseradeel 10 mei 1871 Klaas Kooystra

VI.4

Klaas Uges Stuut (ouders onder V.2), geboren Leek 5 november 1822, overleden Bolsward 28 december 1908, trouwt(1) Bolsward 20 juni 1850 Geeske Izaaks de Boer, trouwt(2) Bolsward 22 februari 1884 Baukje Osinga
Klaas Uges Stuut overlijdt 28-12-1908 Bolsward. Hij is 86 jaar geworden.

Uit het eerste huwelijk

1. Joekje Stuut, geboren Bolsward 27 maart 1851, trouwt Bolsward 23 februari 1876 Hendrik Kalingkoot

2. Yge Klazes Stuit, geboren Bolsward nn-nn-1853, overleden Bolsward 7 april 1854, slechts 1 jaar oud geworden

3. Izaak Stuut, volgt (VII.3)

4. Tetje Stuut, volgt (VII.4)

5. Aaltje Stuut, geboren Bolsward 19 juni 1858, overleden Groningen 7 februari 1863, aangegeven te Bolsward, 4 jaar oud

6. Herman Stuut, geboren Groningen 1 januari 1863, trouwt Bolsward 17 juni 1888 Minke de Wit

VI.5

Klaas Jacobs Stuut (ouders onder V.3), geboren Grijpskerk 14 oktober 1819, overleden 18 mei 1882, trouwt Anke Pebes Bandringa, geboren 5 mei 1824, overleden 3 april 1895

Uit dit huwelijk

1. Willemke Stuut, geb. 1848

2. Pebe Stuut, geboren Leek 22 mei 1849, begraven Midwolde , trouwt Leek 9 oktober 1875 Aaltje Hendriks Groenewold, geboren 22 oktober 1850, overleden 30 juli 1887, begraven Midwolde , trouwde op dezelfde dag als zus Tetje Stuut, trouwt Leek 17 november 1888 Joukje Ploegh
Pebe was vleeshouwer (slager) en woonde Ano. 56 gemeente Leek. Aaltje ligt begraven op het kerkhof te Midwolde. Haar grafsteen is hiernaast afgebeeld.

3. Aaltje Stuut, geboren nn-nn-1854, trouwt Leek 7 mei 1881 Derk Bruining

4. Tetje Stuut, geboren 23 juni 1856, overleden 15 februari 1891, begraven Midwolde , trouwt Leek 9 oktober 1875 Pieter Wychman, geboren 27 november 1850, overleden 25 november 1919

5. Grietje Stuut, geboren Leek 19 mei 1859, overleden Leek 15 februari 1892, begraven Midwolde
Grietje overlijdt een week na de geboorte van haar tweeling: Willemina en Martje. Ook deze kinderen redden het niet en overlijden vlak na elkaar. Grietje stond bij de Burgelijke Stand ingeschreven bij haar ouders Klaas Jacobs Stuut en Anke Pebes Bandringa. Vader Klaas was al overleden in 1882, dus hem is dit drama bespaard gebleven. Op moeder en oma Anke moet
het overlijden van haar dochter en haar kleinkinderen een diepe indruk achtergelaten hebben.
Alsof het drama nog niet compleet was voor de familie overlijdt Grietjes broer Jakop een dag na Grietje. We kunnen gissen naar de oorzaak van de dood van Grietje en haar kinderen. Waarschijnlijk zijn er bij de bevalling van de tweeling allerlei complicaties opgetreden die zowel voor de moeder als de kinderen fataal zijn geweest.

6. Jakop Stuut, geboren 24 augustus 1861, overleden 15 januari 1892

7. Derk Stuut, geb. 1866 ov. 1866

8. Anke Stuut, trouwt Leek 22 oktober 1892 Jakob Poll

VI.6

Willem Stuut (ouders onder V.3), geboren Leek 31 december 1830, trouwt Antje Meester
Willem was net als zijn vader Jacob winkelier. Hij woonde op het adres Ano.43 ko gemeente Leek. Ook hij behoorde bij de Ned. Hervormde Kerk. Willems dochter Siebrigje trouwt later met een achterneef

Uit dit huwelijk

1. Willemke Stuut, geboren Leek 19 oktober 1857, overleden Terheijl (Roden) 29 november 1916, trouwt Tunnis Piek
59 jaar geworden

VI.7

Jacob Stuut (ouders onder V.3), geboren Leek 25 maart 1837, overleden Assen 2 maart 1907, trouwt Assen 10 mei 1871 Aaltien Ensing

Uit dit huwelijk

1. Koenraad Stuut, geboren Assen 23 januari 1879

2. Jakob Stuut, overleden Assen 11 januari 1908, trouwt Lammigje Brands

3. Kornelis Stuut, geboren Assen 12 juli 1873, overleden Steendijk (Assen) 1 april 1895, trouwt Willemtien Botschroever

VII.1

Willem Stuut (ouders onder VI.2), geboren Oostwold (Leek) 21 december 1850, overleden 09-10-1898 Zevenhuizen (Gr.) , beroep: landbouwer, zaagmolenknecht, tapper, trouwt Leek 30 maart 1878 Antje Pater, herbergierse te Zevenhuizen, geboren Zevenhuizen 6 maart 1859, overleden Zevenhuizen 24 februari 1947, ouders Derk Pater en Grietje de Graaff
Willem, geboren te Oostwold erft normaal gesproken als oudste zoon het boerenbedrijf en trouwt 30 maart 1878 Antje Pater, dochter van Derk Pater en Grietje de Graaff.
Met het bedrijf van Willem gaat het door niet bekende redenen niet zo goed.
Willem is achtereenvolgend zaagmolenknecht, boerenknecht en tapper (melkventer of bierschenker). Hij overlijdt op de jonge leeftijd van 47 jaar op 9 oktober 1898 om 19.00 uur 's avonds.. Blijkbaar voelde Willem niet veel voor het boerenbestaan. Een maand voor Willems overlijden wordt hij beschuldigd van diefstal van een paardendeken. De rechtbank in Heerenveen veroordeelt Willem tot twee weken hechtenis. Het precieze verhaal van het hoe en waarom kun je hieronder lezen.
In de 19e eeuw kon je voor kleine overtredingen van de wet al flinke straffen krijgen. Twee weken daarna zou hij op de jonge leeftijd van 47 overlijden.
Willem en Antje krijgen samen zes zonen en twee dochters. Lucas, Hendriktje, Jan, Derk, Jenne, Grietinus, Oetse en Willemina Oetsina. Oetse is al na 16 maanden overleden.
Willem en Antje woonden in Zevenhuizen op no. 175. Zijn dochter Willemina (Mientje) zal hij nooit zien. Ze wordt na zijn dood geboren.
Antje hertrouwt enkele tijd later met de rijke landbouwer Evert Zoutman Antje is op dat moment herbergiersche Ze had dus een logement annex cafe. Deze Evert wiens ouders uit Veendam komen is weduwnaar en had uit zijn eerste huwelijk ook al enkele kinderen. Samen krijgen Evert en Antje nog drie kinderen.

"Antje Pater en Evert Zoutman op leeftijd. Foto is genomen voor 1944. In dat jaar overlijdt Evert.

Deze foto heb ik gekregen van Bennie de Vries, een achterkleinzoon van Antjes dochter Hendriktje. De foto was in het bezit van Rensina Zoutman, Antjes en Everts jongste dochter.

DIEFSTAL

Op 18 juli 1898 ment de voerman en tapper Willem Stuut een wagen met kalveren over de wegen onder of nabij Haule, Ooststellingwerf
(Friesland). In de buurt van Haulerwijk verliest Willem Betten, boerenknecht van landbouwer Hendrik Bijker bij het laden van melkbussen een paardendeken van de wagen. Op een zeker moment ontdekt hij het verlies en ziet geen deken meer liggen op de plek waar hij ´m verloren is. Zeven minuten daarvoor bij "de dam van Popkema' had hij de deken nog gehad. De enige passant is een voerman met een wagen kalveren geweest. In de verte ziet hij de wagen met kalveren rijden. Volgens eigen zeggen roept hij naar de koetsier "Ho!"maar die hoort ´m niet. De boerenknecht meldt dit bij H. Boersma, rijksveldwachter en brigadier te Haulerwijk. Deze houdt Willem staande en ondervraagt Willem. Willem "bekent" de deken voor zichzelf te hebben willen houden. De rechtbank te Heerenveen doet uitspraak zonder dat Willem aanwezig is. Hij wordt (bij verstek) op 2 september 1898 door de rechtbank schuldig bevonden aan diefstal en veroordeeld tot twee weken gevangenisstraf.

Uit dit huwelijk

1. Lukas Stuut, volgt (VIII.1)

2. Hendriktje Stuut, volgt (VIII.2)

3. Jan Stuut, woonde 1932 in de plaats Welgelegen op Java, Ned.-Indië, was toen directeur van een exploitatiemaatschappij, geboren Zevenhuizen 28 februari 1886

4. Derk Stuut, volgt (VIII.3)

5. Jenne Stuut, volgt (VIII.4)

6. Grietinus Stuut, volgt (VIII.5)

7. Oetse Stuut, geboren Zevebhuizen 24 september 1896, overleden Zevenhuizen 19 januari 1898, slechts 2 jr. oud geworden

8. Willemina Oetsina Stuut, geboren Zevenhuizen 9 januari 1899, wordt geboren nadat haar vader al overleden is., overleden -, begraven Stadskanaal, Brugstraat , trouwt Jans Meinds, geboren 31 maart 1899, overleden -

VII.2

Jan Stuut (ouders onder VI.2), onderwijzer, later kassier, geboren Leek 11 januari 1855, overleden Tolbert 2 mei 1944, begraven Tolbert , Jan heeft een gezamenlijk graf met zijn eerste vrouw Anke, trouwt(1) Leek 15 februari 1879 Anke Hummel, geboren Zevenhuizen 31 maart 1850, overleden 9 januari 1907, begraven Tolbert , trouwt(2) Leek 6 juli 1910 Jetske Brandsma
nationale militie:
Jan heeft vrijstelling vanwege "broederdienst"
In januari 1879 woont hij in Beerta en is daar "kwekeling".

Jan mag doorleren als onderwijzer en trouwt later twee keer. Zijn eerste bruid heette Anke Hummel en overleed op jonge leeftijd. Daarna trouwde Jan met Jetske Brandsma.
Jan verliet 3 januari 1874 Leek e.o. Hij vestigde zich in Beerta. Waarschijnlijk was hij daar benoemd op een school. Later is hij weer in het Westerkwartier komen wonen. Over kinderen van Jan is niets bekend.
Jan ligt samen met zijn eerste vrouw begraven op het kerkhof in Tolbert.
Hun grafsteen staat hieronder afgebeeld.

Uit het eerste huwelijk

1. Trientje Stuut, beroep onderwijzeres, geboren Zevenhuizen , trouwt Leek 15 maart 1912 Freerk Wiersum, geboren Wierhuizen (gem. Eenrum)
Freerk Wiersum, landbouwer

2. Jantje Stuut, geboren Zevenhuizen (Gr.) , trouwt Leek 15 mei 1919 Hendrik de Boer, geboren Burum
Hendrik de Boer, landbouwer te Burum
Beroep Jan de Boer, landbouwer
Jan Stuut, kassier

De kinderen van Jenne Stuut, wonende in Pieterzijl hebben nooit geweten, dat Jantje, een volle nicht van hun vader in het nabijgelegen Burum woonde.

VII.3

Izaak Stuut (ouders onder VI.4), geboren Bolsward 9 september 1854, trouwt Eelkje Horjus

Uit dit huwelijk

1. Klaas Stuut, geboren Bolsward 18 februari 1882, overleden Zijpe 25 juli 1882, 5 maanden oud

VII.4

Tetje Stuut (ouders onder VI.4), geboren Bolsward 26 maart 1856, trouwt Bolsward 6 maart 1881 Berend Piso

Uit dit huwelijk

1. Jeltje Piso, geboren Bolsward 31 december 1881

2. Geeske Piso, geboren Rotterdam , trouwt Terneuzen 3 december 1913 Adriaan Stasse, geboren Terneuzen

VIII.1

Lukas Stuut (ouders onder VII.1

), beroep boer, melkrijder te Zevenhuizen, geboren Zevenhuizen (Gr) 1 februari 1879, overleden Zevenhuizen (Gr) 8 juli 1948, trouwt(1) Leek 23 maart 1901 Antje Pijpker, trouwt(2) Marum 2 november 1917 Tjaakje Cazemier, geboren Jonkersvaart, Marum 27 februari 1899, overleden Zevenhuizen (Gr) -, begraven Jonkersvaart
Lucas en Antje liggen begraven op het kerkhof achter de NH kerk te Zevenhuizen.
Naast een foto van Lucas is er ook een foto van hun grafsteen. Beide foto's zijn hiernaast afgebeeld.
Op de foto van Lucas is hij al weduwnaar van Antje.
De foto is dus genomen na 7 mei 1916.

Uit het tweede huwelijk